Tháng: Tháng Mười Một 2021

Đăng trong Tâm lý học thường thức

Làm Thế Nào Để Tìm Được Nhà Trị Liệu Phù Hợp?

Đăng vào bởi thegiversproject

Tìm kiếm một nhà trị liệu phù hợp cũng giống như việc hẹn hò vậy.
Để tìm thấy “người đó”, bạn cần phải hẹn hò với nhiều người, “lướt” qua nhiều tùy chọn và hiểu từng đối tượng. Trong công cuộc tìm kiếm của riêng mình, tôi đã tìm hiểu về các nhà trị liệu qua mạng, nhưng càng tìm càng hoang mang hơn cả lúc đầu.

Tôi đã phải nhờ người bạn thân nhất của mình giới thiệu nhà trị liệu cho tôi sau khi hoàn toàn lạc lối và chẳng tìm được manh mối nào. Thật an toàn khi tìm kiếm sự trợ giúp từ một chuyên gia uy tín được nhiều người giới thiệu – giống như cách mà tôi kiểm tra những người bạn chung trên Facebook trước khi đồng ý hẹn hò vậy.

How to Find the Right Therapist - The New York Times

Đáng buồn thay, đó vẫn chưa phải là sự kết nối phù hợp. Nhưng sau 3 năm “hẹn hò” ròng rã, cuối cùng tôi cũng tìm được “Người đó”, và như với bất kỳ mối quan hệ thành công nào, cô ấy rất xứng đáng với sự chờ đợi của tôi. Đây là những gì tôi đã học được trong cuộc hành trình của mình.

Xác định kiểu nhà trị liệu mà bạn cần.

Tiến sĩ David D. Burns, trợ giảng giáo sư lâm sàng danh dự tại khoa tâm thần học và khoa học hành vi Trường Đại học Stanford cho rằng: Nếu bạn đang mắc các chứng như gặp cơn hoảng loạn, trầm cảm, rối loạn căng thẳng sau sang chấn hoặc rối loạn ám ảnh cưỡng chế, hãy tìm một nhà tâm lý học lâm sàng hoặc nhân viên xã hội thay vì tìm một bác sĩ tâm thần.

Nếu vấn đề là rối loạn lưỡng cực, rối loạn trầm cảm, rối loạn nhân cách chống đối xã hội, rối loạn nhân cách ranh giới hoặc tâm thần phân liệt, tốt nhất bạn nên đến gặp bác sĩ tâm thần hoặc nhà tâm lý học có kinh nghiệm đáng kể trong chuyên ngành đó. Hiệp hội Tâm lý học Hoa Kỳ đã đưa danh sách đầy đủ nhiều lựa chọn. Tùy thuộc vào công ty bảo hiểm mà bạn có thể bị hạn chế vào một số chuyên gia chỉ trong mạng lưới của bạn.

Mặc dù vai trò của nhà tâm lý học chủ yếu là chẩn đoán và sử dụng các liệu pháp đương đầu bằng lời, họ sẽ không loại trừ khả năng phải dùng thuốc từ bác sĩ tâm thần nếu bạn vẫn tiếp tục trải qua những đau đớn dữ dội. Đối với nhiều bệnh nhân, Dr. Burns cho biết, thuốc có thể quan trọng và thậm chí là cứu sống họ. (Kết hợp các buổi trị liệu thông thường với thuốc có thể giúp giảm triệu chứng bền vững hơn so với việc điều trị riêng lẻ – nhưng để theo đuổi lộ trìnhấy bạn sẽ cần trao đổi với nhà trị liệu của mình.)

Cảm thấy được kết nối

Tôi đã học được điều này một cách khó khăn và tốn kém, rằng tôi cần một liên minh trị liệu mạnh mẽ với nhà trị liệu của mình. Tôi cần một người ấm áp, đáng tin cậy và trong tầm giá của tôi, còn những người mà tôi đã gặp đều không có được những điều trên. Cuối cùng, tôi đã chia tay với nhà trị liệu tâm lý của mình bằng tin nhắn, và bơ nhà tham vấn rối loạn ăn uống của tôi. Sau đó qua một cuộc điện thoại căng thẳng, một nhân viên tiếp nhận tại Trung tâm Lo Âu và Trầm cảm Montreal đã dựa trên nhu cầu của tôi và kết nối tôi với một nhân viên công tác xã hội lâm sàng.

Angela, nhân viên công tác xã hội của tôi, đã sử dụng liệu pháp nhận thức – hành vi (CBT) để giúp tôi có được quan điểm sáng suốt. Cô ấy không nhìn chằm chằm vào đồng hồ để đợi phiên tham vấn kết thúc và thường giữ tôi lại vài phút để cùng so sánh những chiếc váy cưới và nhẫn đính hôn của nhau. Tôi bước ra khỏi phiên trị liệu và tự hỏi liệu có vi phạm đạo đức không khi nhắn tin cho cô ấy những điều vụn vặt trong ngày chỉ vì tôi biết cô ấy hiểu tôi. Tất nhiên, nhà trị liệu không cần phải trở thành người bạn tốt của bạn, nhưng bạn nên thấy thoải mái và chia sẻ những suy nghĩ và cảm xúc của mình với họ. Nếu không, hãy tìm nhà trị liệu khác.

Hãy coi cuộc hẹn đầu tiên như một buổi hẹn hò.

Không ai hẹn hò buổi đầu mà không kiểm tra profile Facebook của người kia cả, tương tự với việc lựa chọn nhà trị liệu. Trước khi thực hiện cuộc gọi đầu tiên, hãy tìm kiếm thông tin nhà trị liệu trên các trang giống Yelp, chẳng hạn như Vitals, ZocDoc và Healthgrades. Hãy để ý những nhận xét chung chung như “Nhà trị liệu tốt” hoặc vô số bài đánh giá bốn hoặc năm sao.

Michelle Katz, một y tá, người ủng hộ chăm sóc sức khỏe và là tác giả của cuốn sách “Healthcare for Less” cho biết sẽ rất đáng cân nhắc nếu nhận xét được viết chi tiết. Vì vậy thay vì đánh giá “Nhà trị liệu giỏi” thì một bài đánh giá đáng chú ý hơn sẽ là: “Tôi có bảo hiểm của Blue Cross và nhà trị liệu này thực sự đã dành thời gian cho tôi và làm việc với vấn đề bảo hiểm của tôi. Ngay cả khi bảo hiểm đã hết thì họ vẫn viết đơn bác bỏ và hỗ trợ tôi, đảm bảo rằng bên bảo hiểm sẽ chi trả cho tổng số phiên nhất định.” Sẽ tốt hơn nữa nếu bạn lướt nhanh và tìm ra một vài tài liệu nghiên cứu, khám phá, hội thảo hoặc giải thưởng gần đây của họ.

Theo Katz, hãy có sự hoài nghi trước những đánh giá tiêu cực. Nên nhìn vào kiếu viết Nhìn chung, cô Katz cho rằng nhà trị liệu nào dành thời gian trả lời các bình luận về họ thường sẽ quan tâm đến công việc và danh tiếng của họ.

Gọi điện cho nhà trị liệu trong vài phút và hỏi họ thích điều gì nhất khi làm tham vấn. Hỏi xem nhà trị liệu đã theo học trường nào, đảm bảo chứng chỉ công nhận đàng hoàng chứ không phải chứng chỉ trực tuyến. Hỏi về chuyên ngành của họ, lưu ý việc họ cảm thấy thoải mái đến đâu khi bạn chia sẻ vấn đề của mình. Hãy hỏi các giấy phép của họ và tra cứu chúng để đảm bảo rằng nhà trị liệu không có bất kỳ vi phạm nào (thông tin này sẽ có sẵn tại các hội đồng cấp phép của tiểu bang như hội đồng cấp phép này ở Pennsylvania). Câu hỏi cuối cùng, nhà trị liệu đã bao giờ tham gia trị liệu chưa?, “Đừng đi trị liệu với một người còn chưa trị liệu trên bản thân.”
Katz nói rằng: “Hãy coi nó như một buổi hẹn hò. Bạn sẽ biết sự khác biệt giữa việc cảm thấy lo lắng và cảm thấy “Ồ, điều này không ổn rồi”.

Tìm kiếm các tùy chọn giá cả phải chăng.

Theo một cuộc khảo sát gần đây của tổ chức phi lợi nhuận Mental Health America, 56% trong số 40 triệu người Mỹ mắc các vấn đề sức khỏe tâm thần không tìm cách đi điều trị chủ yếu vì không có đủ bảo hiểm và chi phí cao. Nhưng điều đó không hẳn là đúng.

Trước tiên, hãy xác minh những loại chứng nhận mà bảo hiểm của bạn chấp nhận, những chẩn đoán cần phải có là gì, loại tài liệu bạn cần thiết và số phiên mà bảo hiểm sẽ chi trả. Katz đề nghị hãy hỏi nhà trị liệu của bạn về tỷ lệ tiền mặt, bởi vì các khoản khấu trừ và các chi phí khác có thể làm cho bảo hiểm đắt hơn một cách đáng ngạc nhiên đấy.

Cô nói: “Hãy xem nó gần với mức bảo hiểm mà bạn sẽ chi trả đến bao nhiêu có thể bạn sẽ thấy rằng trả bằng tiền mặt sẽ rẻ hơn.” “Thật không may, nếu bạn trả theo tỷ giá tiền mặt, bạn có thể sẽ không sử dụng tỷ giá đó để chống lại khoản khấu trừ được.”

Hơn nữa, việc thương lượng với bên cung cấp bảo hiểm có thể sẽ phức tạp ngay cả trong trường hợp tốt nhất, vì vậy hãy suy nghĩ chút nào. Hãy hướng tới các tổ chức phi lợi nhuận, ở đó sẽ cung cấp nhiều chuyên gia nhiệt huyết và được cấp phép với chi phí thấp hơn. Các trường cao đẳng và đại học thường có các trung tâm y tế với các nhà trị liệu cho học sinh với mức giá cạnh tranh hơn cũng như các văn phòng sức khỏe tâm thần của tiểu bang hoặc quận.

Các nhà tham vấn trong quá trình đào tạo thường phải thực hành ít nhất 1.500 giờ trước khi nhận được giấy phép, có nghĩa là họ đôi khi sẽ đề xuất các phiên giảm giá trong quá trình được giám sát bởi một nhà trị liệu cấp phép. Đối với sinh viên (được giám sát bởi nhà lâm sàng) bậc thạc sĩ và tiến sĩ cũng vậy. Sau khi đã được cấp phép, một số thậm chí sẽ vẫn giữ mức giảm đó với thân chủ của họ như một hình thức thể hiện lòng trung thành.
Cô Katz nói: “Họ trở thành gia đình với bạn, vì vậy bạn có thể yêu cầu họ thực hiện kế hoạch thanh toán.

Tần suất và hình thức cũng có thể giúp hỗ trợ về mặt chi phí. Thay vì đi hàng tuần, bạn có thể đề xuất đi mỗi tháng một lần hoặc chuyển các phiên của bạn sang Skype hoặc email. Tương tự, các dịch vụ trị liệu trực tuyến như BetterHelp, 7 Cups of Tea, BlahTherapy và Talkspace là những lựa chọn thay thế hiệu quả.

Cô Katz cho rằng: “Mọi thứ đều có thể thương lượng, nếu một nhà trị liệu không sẵn sàng thương lượng với bạn, đặc biệt là sau khi bạn đã trị liệu với họ một thời gian rồi thì có lẽ họ không phù hợp với bạn đâu”.

Thảo luận về lịch trình.

Gặp nhà trị liệu một khoảng lâu không có nghĩa đó là mối quan hệ trị liệu hoàn hảo đâu. Dr Burns nhận định rằng mối quan hệ hoặc nhu cầu của bạn có thể thay đổi theo thời gian, hoặc sự nghiệp của nhà trị liệu có thể đi theo một hướng khác. Tương tự, đối với một số người, mục tiêu không phải là trả tiền cho các buổi trị liệu đến suốt đời mà là để giúp bạn phục hồi hoặc học cách đối phó tốt hơn với các vấn đề khiến bạn phải đến gặp nhà trị liệu ngay từ đầu. Khi còn thực hành, ông ấy đã theo dõi cảm giác tức giận, lo lắng và hài lòng bằng cách đưa một bài kiểm tra cho bệnh nhân trước và sau các phiên trị liệu. Khi làm như vậy, ông ấy đã nhìn thấy những cải thiện chỉ sau vài giờ.

Ông cho rằng: “Nếu con trai hoặc con gái của tôi bị trầm cảm, tôi muốn chúng đến gặp một nhà trị liệu, người có thể giúp chúng cải thiện đáng kể chỉ trong một vài buổi điều trị, chứ không chỉ để chúng suy ngẫm về cuộc sống của mình trong nhiều tháng hoặc nhiều năm mà không có gì thay đổi.” Tuy nhiên, đối với những người khác, tiến độ chậm và thận trọng, có người hỗ trợ về lâu dài sẽ tốt hơn. Cũng như những thứ khác, lịch trình tốt nhất là lịch trình mà bạn thảo luận với nhà trị liệu.

Nguồn: The New York Times
Tác giả: Marissa Miller
Lược dịch: The Givers Team

Đăng trong Tâm lý học thường thức

Làm Sao Tôi Biết Nhà Trị Liệu Của Tôi Có “Hiệu Quả” Hay Không?

Đăng vào bởi thegiversproject

Bạn có thể sẽ gặp một người có bằng cấp từ một ngôi trường ấn tượng, viết nhiều về tâm lý học và bệnh tâm thần, có nhiều buổi diễn thuyết và hội thảo nhưng vẫn không phải là một nhà trị liệu hiệu quả.
Và mặc dù điều quan trọng đối với các nhà trị liệu là phải được giáo dục, đào tạo và cập nhật về các phương pháp thực hành ở hiện tại, không chỉ nền tảng và trình độ học vấn mà còn rất nhiều thứ nữa để trở thành một nhà trị liệu giỏi.


Bởi vì khoa học trị liệu là chủ quan nên sẽ khó để biết liệu mối quan hệ trị liệu của bạn có thực sự “hiệu quả” hay không.
Đây là danh sách về cách thực hành của những nhà trị liệu hiệu quả để giúp bạn xác định xem bạn có nhận được sự chăm sóc tốt nhất có thể hay không.

Họ có hướng dẫn bạn đạt được những mục tiêu của bạn không?

Hãy cảnh giác với bất kỳ nhà trị liệu nào đưa ra lời hứa như: “Tôi có thể giúp bạn hồi phục trong sáu tháng” hoặc “Tôi có thể giúp bạn thoát khỏi sự lo âu của mình.” Các nhà trị liệu nên hướng dẫn bạn đạt được những mục tiêu của bạn chứ không phải là đảm bảo về thời điểm và cách bạn sẽ đạt được chúng. Bạn cải thiện như thế nào phụ thuộc vào tốc độ của riêng bạn. Hơn nữa, họ không phải là người đặt mục tiêu cho bạn. Đây là việc điều trị của bạn – bạn là người chủ động.

Họ có thể hiện sự chấp nhận và lòng trắc ẩn không?

Thường thì nhà trị liệu của bạn sẽ thể hiện sự lo ngại hoặc khuyến nghị đối với một số hành vi nhất định, nhưng bạn không nên cảm thấy bị đánh giá hoặc xấu hổ sau một buổi trị liệu. Christine, một thanh niên sống chung với rối loạn nhân cách ranh giới (BPD), kể rằng cô cảm thấy xấu hổ với nhà trị liệu:
“Tôi đã đến gặp một nhà trị liệu để nói về một mối quan hệ mà tôi đã có một thời gian khó khăn để vượt qua. Tôi nói với cô ấy rằng tôi sẽ làm những điều kỳ quặc để giữ cho mối quan hệ đó tồn tại, mặc dù anh chàng đó đã nói rõ rằng anh ta không muốn dính líu gì với tôi. Nhà trị liệu này trả lời bằng cách nói: “Christine, đàn ông không thích phụ nữ bám víu. Bạn cần phải rụt rè và làm kiêu.” Cô ấy hoàn toàn không nhận ra rằng nỗi sợ hãi bị bỏ rơi của tôi đã được kích hoạt; đối với cô ấy tình huống này không liên quan gì đến BPD, tôi chỉ đang làm cho bản thân trở nên quá dễ dãi”.
Các nhà trị liệu hiệu quả nhất khiến bạn cảm thấy được chấp nhận và có giá trị, thể hiện sự thấu hiểu và đồng cảm / thấu cảm với bất cứ điều gì bạn đang trải qua. Họ sẽ tiếp cận bạn với lòng trắc ẩn và lòng tốt, đồng thời tạo đủ niềm tin để bạn có thể chia sẻ những suy nghĩ và ký ức đen tối nhất của mình với họ.

Họ có thử thách bạn không?

Điều quan trọng là phải nhận ra rằng trị liệu không đồng nghĩa với tình bạn. Một nhà trị liệu hiệu quả sẽ thử thách bạn và giúp bạn nhìn mọi thứ từ một góc độ khác, ngay cả khi điều đó thật khó nghe. Họ sẽ cho bạn bài tập mà bạn có thể sẽ không thích. Ví dụ, khi tôi cảm thấy lo âu, phản ứng của tôi là cố gắng thoát khỏi sự lo âu đó bằng mọi cách có thể. Vì vậy, nhà trị liệu của tôi thường nói với tôi “hãy ngồi lại với sự lo âu, chấp nhận rằng sự lo âu đã đến thăm bạn và quan sát bạn cảm thấy ra sao.” Cô ấy đẩy tôi ra khỏi vùng an toàn để giúp tôi vượt qua nỗi sợ hãi và hướng tới mục tiêu quản lý lo âu.

Họ có kiểm tra bạn không?

Nhà trị liệu của bạn cần phải kiểm tra bạn về việc bạn nghĩ rằng quá trình trị liệu đang diễn ra như thế nào. Sau khi cho tôi bài tập đầy thách thức, nhà trị liệu của tôi thường sẽ hỏi tôi xem nó diễn ra như thế nào hoặc liệu tôi thấy nó hữu ích hay không. Vì mỗi phiên được điều chỉnh cho phù hợp với bạn, một nhà trị liệu giỏi nên điều chỉnh phương pháp điều trị dựa trên phản hồi của bạn. Ví dụ, nếu bạn cảm thấy như họ thúc ép bạn làm điều gì đó mà bạn chưa sẵn sàng làm và bạn nói rằng bạn muốn các bước nhỏ hơn, dễ thực hiện được hơn, nhà trị liệu nên cân nhắc điều này cho các bài tập trong tương lai.

Họ có giúp bạn học không?

Một nhà trị liệu hiệu quả cung cấp những cách khác nhau để giúp bạn học các kỹ năng (chẳng hạn như quản lý cảm xúc khó khăn, xử lý tình huống căng thẳng hoặc thực hành chấp nhận), hiểu bản thân nhiều hơn và khuyến khích sự giao tiếp lành mạnh với những người trong cuộc sống của bạn. Christine nói: “Một nhà trị liệu đã giúp tôi thấy rằng khi tôi thích một người, dù đó là tình yêu hay tình bạn, tôi cũng sẽ rất khó nhận ra những dấu hiệu cảnh báo. “Cô ấy đã giúp tôi nhận ra điều này ở bản thân mình và giờ đây tôi thúc đẩy bản thân nhìn mọi người theo cách thực tế hơn”.
Đồng thời, điều này không có nghĩa là họ cho bạn biết phải làm gì từng bước một. Thay vào đó, chúng giúp bạn học cách xử lý những tình huống căng thẳng mà cuộc sống ném vào bạn. Sẽ có vấn đề nếu bạn cảm thấy phụ thuộc vào nhà trị liệu của mình.

Họ có thực hành năng lực văn hóa không?

Liệu pháp nên được điều chỉnh theo văn hóa, nền tảng và những nhu cầu cụ thể của bạn. Một nhà trị liệu giỏi là người hiểu rõ mọi rào cản văn hóa  mà bạn phải đối mặt và họ nên ghi nhớ những điều đó trong khi tư vấn cho bạn. Ryann, một người có nhiều trải nghiệm sống cho biết: “Khi tôi gặp nhà trị liệu của mình trong vài buổi đầu tiên, họ đã chú ý đến việc tìm hiểu về văn hóa của tôi và cách nó đã ảnh hưởng đến những trải nghiệm của tôi.”

Họ có đối xử bình đẳng với bạn không?

Một nhà trị liệu hiệu quả làm việc với bạn và hỗ trợ bạn. Họ là đối tác của bạn trong việc cải thiện sức khỏe tinh thần của bạn. Họ không phải là giáo viên hướng dẫn “những cách cư xử đúng đắn” hoặc cha mẹ đòi hỏi sự kỷ luật ở một đứa trẻ. Không nên có bất kỳ loại tranh giành quyền lực hay thái độ “bác sĩ biết biết điều gì là tốt nhất” trong cách cư xử của họ. Mặc dù bạn phải tôn trọng những kiến thức phong phú của họ, nhưng bạn cũng không nên cảm thấy thua kém nhà trị liệu của mình.
Trị liệu là một phần nhỏ trong cuộc sống của riêng bạn. Các nhà trị liệu không hiện diện để bày tỏ nhu cầu của riêng họ — họ hiện diện để giúp bạn đạt được những mục tiêu của mình. Giống như bất kỳ nỗ lực đáng giá khác, lợi ích của trị liệu  không xảy ra trong một sớm một chiều, nhưng theo thời gian, bạn sẽ cảm thấy như mối quan hệ trị liệu không có gì khác ngoài việc có lợi cho sự an lạc của bạn.

Nguồn: NAMI
Tác giả: Laura Greenstein
Lược dịch: The Givers

Đăng trong Tâm lý học thường thức

5 Lý Do Để Nói Về Sang Chấn

Đăng vào bởi thegiversproject

Là con người, có nhiều cá nhân ghê tởm cái ý tưởng về việc nói về những điều tồi tệ nhất đã từng xảy ra với chúng ta. Thảo luận về một trải nghiệm đau khổ có thể khiến ta thấy nhục nhã hoặc khiếp sợ. Chúng ta nghĩ rằng mình sẽ gục ngã và không bao giờ hồi phục, rằng chỉ chúng ta là những người trải qua điều đó và không ai khác có thể hiểu được.

Sang chấn không hề rõ ràng và trật tự – nó không được đóng gói gọn gàng rồi thắt nơ lại. Thay vì thế, nó lại gây hoang mang và hỗn loạn. Có thể chúng ta muốn nói về nó nhưng lại không biết phải nói gì hay nói như thế nào.

Tệ hơn nữa, khi quá trình hồi phục tự nhiên bị gián đoạn, kết quả sẽ là rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD). Đặc điểm cốt lõi của PTSD là sự né tránh – tránh khỏi bất cứ điều gì gợi ta nhớ về sự kiện đã xảy ra, bao gồm cả việc trao đổi về nó. Một vòng luẩn quẩn được hình thành.

Sang chấn thường diễn ra trực tiếp giữa người với người – hành hung, cưỡng hiếp, tội ác, bạo lực, sự tàn ác trong chiến tranh, xả súng hàng loạt. Thậm chí những sang chấn không hẳn có tính liên cá nhân, ví dụ như thiên tai hay các trường hợp cấp cứu y tế, cũng diễn ra trong bối cảnh xã hội. Cách thức những người khác phản ứng với sang chấn của bạn có thể đóng vai trò nhất định trong việc giúp bạn hồi phục hoặc khiến bạn phải chật vật với sang chấn. Ví dụ, nếu phản ứng ban đầu bạn nhận được là bị đổ lỗi, chỉ trích hoặc phủ nhận thay vì sự tin tưởng và trợ giúp thì khả năng hồi phục của bạn sẽ có thể bị ngăn trở.

Nhưng điều ngược lại cũng đúng. Giống với việc sang chấn diễn ra trực tiếp giữa người với người, hầu hết quá trình hồi phục cũng diễn ra giữa người với nhau.

Mỗi người đối phó với sang chấn theo những cách thức khác nhau. Tôi hoàn toàn không hề có ý đánh giá cách một người đối phó với sang chấn; những cách  như trút giận, phàn nàn hoặc nghiền ngẫm đôi khi có thể là điều cần thiết. Nhưng có một số cách bàn luận về sang chấn có thể xúc tiến quá trình hồi phục, mang lại sự thanh thản nhanh hơn.

5 Reasons to Talk About Trauma | Psychology Today

Mặc dù rất khó khăn nhưng có rất nhiều lý do để bàn luận về sang chấn. Dù bạn chọn kể về sang chấn qua một cuộc trò chuyện chân thành, thân mật hay nhiều cuộc thảo luận trải dài theo thời gian, thì sau đây là 5 lý do để bàn luận về sang chấn:

1.Để nhận được sự trợ giúp

Lướt qua một vài chương trình thời sự và bạn sẽ tìm thấy có rất nhiều sự kiện sang chấn ở mọi hình thức của nó – bạo lực có liên quan đến chiến tranh, tấn công tình dục, bạo hành trẻ em, bạo lực gia đình, xả súng trường học, thiên tai.

Sang chấn từng bị xem là điều hiếm có, thậm chí cho đến vài thập kỷ trước các chuyên gia về sức khỏe tâm thần còn định nghĩa sang chấn như một sự kiện “nằm ngoài trải nghiệm bình thường của con người”. Nhưng đó là trước khi có một nghiên cứu bước ngoặt vào năm 1995 đã phát hiện 61% đàn ông Mỹ và 51% phụ nữ Mỹ đã từng trải qua ít nhất một sang chấn. Nghiên cứu ấy đã bác bỏ quan niệm rằng sang chấn của con người không phổ biến. Giờ đây chúng ta thậm chí có thể coi đó là điều bình thường. Dù có thể đúng như vậy, sang chấn vẫn không phải là điều mà đa phần mọi người cảm thấy thoải mái để công khai.

Vì thế, một giải pháp cho nhiều người chính là hội nhóm những người sống sót. Hội nhóm những người sống sót có thể là một trong những cách tốt nhất để tìm thấy sự thấu hiểu và thấu cảm. Nếu bạn đang đồng thời trong quá trình hồi phục từ việc lạm dụng chất, những nhóm như nhóm nghiện rượu ẩn danh (Alcoholics Anonymous – AA) hay nhóm nghiện ma tuý ẩn danh (narcotics anonymous – NA) cũng sẽ có rất nhiều người sống sót từ sang chấn giống bạn.

Sự trợ giúp không nhất thiết phải đến từ một nhóm có tổ chức, nó có thể đến từ gia đình, bạn bè, một tình nguyện viên trực đường dây nóng hay một chuyên gia sức khỏe tâm thần. Nhưng có một điều gì đó ở nhóm những người đã từng trải qua chuyện tương tự có thể giúp mang lại cảm giác mới mẻ hơn cả.

Giống như Judith Herman, nhà tâm thần học lỗi lạc và tác giả của cuốn sách nổi tiếng “Trauma and Recovery” [tạm dịch: Sang chấn và Hồi phục], đã viết: “Sang chấn gây cô lập; thì hội nhóm lại tái tạo “cảm giác thuộc về”. Sang chấn khiến ta thấy hổ thẹn và bị kỳ thị, thì hội nhóm lại giúp chứng thực và khẳng định. Sang chấn hạ thấp nạn nhân, hội nhóm phục hồi lại nhân tính của họ.”

Dù là sự công nhận, thấu hiểu, được nhìn thấy hay thấu cảm, trò chuyện với ai đó (hoặc những ai đó) hiểu chúng ta sẽ giúp những người sống sót loại bỏ được cảm giác bị cô lập.

2. Để những việc đã xảy ra trở nên có ý nghĩa 

Để giải quyết một sang chấn, về bản chất, là làm cho nó trở nên có ý nghĩa. Sang chấn không có nghĩa lý gì – nó là một mớ hỗn độn của cảm xúc, phản ứng và nghi vấn. Ta không thể tả xiết – nó giống như âm thanh gầm rống hơn là những từ ngữ.

Vì vậy, biến đổi những điều không thể tả xiết thành ngôn ngữ là một việc làm quan trọng giúp giải nghĩa sang chấn. Trao đổi với nhà trị liệu của bạn, với những người bạn hay người thân đáng tin cậy, hay, không kém phần thú vị, với quyển nhật kí của bạn, là khởi điểm tuyệt vời để bắt đầu và tiếp tục quá trình tiến triển của mình. Đôi khi để ngòi bút cất thay điều muốn nói lại là phương thức có tác động mạnh mẽ nhất để kiểm soát tiếng nói của bạn.

3. Để nhận ra bạn không chỉ có các sang chấn

Sang chấn đôi khi trông có vẻ như là điểm ngoặt của cuộc đời một người. Cuộc đời của chúng ta trước một vụ tấn công, tai nạn hay chiến tranh với cuộc đời sau đó là hoàn toàn khác nhau. Khi con người đạt đến mức độ định nghĩa bản thân họ qua sang chấn của mình, các nhà tâm lý học sẽ coi đó là sự kiện giữ vị trí trung tâm.

Một nghiên cứu thú vị của UNC-Charlotte đã phát hiện ra sự kiện giữ vị trí trung tâm có thể cùng là dấu hiệu xấu hoặc tốt. Sẽ là dấu hiệu xấu nếu sang chấn ấy lấn át nhân dạng của bạn – cũng giống như đôi khi những người bị bệnh mãn tính trở thành những “bệnh nhân chuyên nghiệp”, cuộc sống của một số người sống sót sau sang chấn bị định nghĩa chỉ qua sang chấn của họ.

Nhưng việc giữ vị trí trung tâm có thể là một dấu hiệu tốt khi những người sống sót đồng hóa sự kiện ấy vào nhân tính của họ. Nó trở thành một phần con người họ. Nó hình thành nên con người hiện tại của họ. Sang chấn giữ vị trí trung tâm trong cuộc sống của họ nhưng họ trở thành người chiến thắng hơn là một nạn nhân.

4. Để có cái nhìn thực tế 

Sang chấn khiến nhận thức về thế giới của chúng ta bị đảo lộn. Chúng ta nghĩ rằng đó là lỗi của mình. Chúng ta cho rằng không còn ai đáng tin nữa. Chúng ta nghĩ rằng nếu có ai đó hiểu con người thật của mình, ta sẽ bị bỏ rơi còn nhanh hơn cả một căn nhà trước biển trong mùa giông bão.

Nhưng bàn luận về sang chấn có thể vạch trần những niềm tin sai lầm này. Cụ thể là thảo luận với nhà trị liệu về việc sang chấn đã thay đổi quan điểm về thế giới có thể sáng tỏ những giả định của bạn và buộc bạn phải nghi vấn chúng, “Khoan đã, có lẽ lỗi nằm ở kẻ đã cưỡng hiếp tôi chứ không phải tôi”, hay “Chờ đã, có lẽ tìm kiếm sự giúp đỡ không có nghĩa là tôi yếu đuối”, hoặc “Khoan đã, sự việc đó xảy ra một lần không có nghĩa sẽ còn xảy ra nhiều lần nữa”.

5. Tạo dựng ý nghĩa

Tương tự như áp suất có thể khiến than đá trở thành kim cương, một người sống sót sau sang chấn có thể rút ra một điều gì đó ý nghĩa từ nó. Một nghiên cứu trong tạp chí Psycho-Oncology khảo sát 253 phụ nữ ung thư vú và đã phát hiện ra một điều trái ngược, rằng những người được chẩn đoán đã trải qua căng thẳng có liên quan đến ung thư và lo ấy thường sẽ vượt qua trải nghiệm ấy 6 tháng sau đó.

Vì sao? Sang chấn khiến cho chúng ta nhìn sâu vào bên trong mình. Mọi người chúng ta cố gắng hiểu nó và đánh giá lại điều gì là quan trọng đối với họ. Nhiều lúc, sang chấn sẽ làm sâu sắc hơn mục đích sống của chúng ta, gợi nhắc chúng ta chú tâm vào gia đình hay cộng đồng của mình, tạo dựng cho ta mục tiêu trao đi, trân trọng cuộc sống hoặc nhận ra điểm mạnh và tính kiên cường của chính bản thân.

Tóm tắt lại, hãy suy nghĩ và nói về sang chấn theo nhịp độ của riêng bạn. Những nghiên cứu về kỹ thuật debriefing – hay hỗ trợ con người thấu hiểu cảm xúc của họ chỉ vài ngày sau một trải nghiệm gây sang chấn tiềm tàng nào đó đã chỉ ra rằng nếu ai đó chỉ ở mức trung dung hay tệ nhất có thể có nguy cơ bị PTSD rất cao.

Giống như bất cứ hành trình dài nào, hãy đi theo nhịp điệu của chính bạn và đừng đi một mình. Có thể bạn sẽ cảm thấy có hàng triệu lý do để ở yên một chỗ và giữ im lặng, nhưng cũng có thêm hàng triệu lý do nữa để nói về những điều tồi tệ và tiến về phía trước.

Về tác giả
Ellen Hendriksen, Ph.D. là tâm lý gia làm việc tại trung tâm về rối loạn lo âu và các rối loạn liên quan của đại học Boston.
Nguồn: Psychology Today